PUTTEN – Het aantal mensen dat officieel op een vakantieparkadres in Putten staat ingeschreven, is sinds 2019 met bijna 30 procent gedaald. Waar toen nog afgerond 370 mensen geregistreerd stonden, zijn dat er begin 2026 ongeveer 260. In buurgemeente Ermelo gebeurt juist het omgekeerde: daar steeg het aantal van 850 naar 1.160. De cijfers vertellen echter niet hoeveel mensen daadwerkelijk permanent op de parken wonen. Wie er wel woont maar elders staat ingeschreven, blijft buiten beeld.
Veel huisjes, minder inschrijvingen
De cijfers komen uit het dashboard Zicht op Vakantieparken van het Centraal Bureau voor de Statistiek. Daarin zijn gegevens over bewoners, verhuizingen, schulden, incidenten, eigenaarschap en arbeidsmigranten samengebracht. Het dashboard is bedoeld om patronen zichtbaar te maken. Het CBS waarschuwt daarbij dat de cijfers niet bedoeld zijn voor opsporing of voor conclusies over individuele bewoners, bedrijven of vakantieparken.
Putten telde begin 2026 volgens WOZ-cijfers 1.443 objecten met een recreatieve gebruikscode. Ermelo had er 1.623. Dat verschil is niet enorm groot. Toch stonden in Ermelo ruim vier keer zoveel mensen ingeschreven op een vakantieparkadres als in Putten. In Putten ging het om ongeveer 260 mensen, in Ermelo om ongeveer 1.160.
Daarbij past een belangrijke kanttekening. Onder recreatieobjecten vallen verschillende soorten verblijf. Een chalet, stacaravan, houten recreatiewoning of stenen recreatiewoning kan in registraties onder dezelfde noemer vallen. In de praktijk zijn de verschillen groot. Een eenvoudig chalet is iets anders dan een ruime stenen recreatiewoning, maar in de cijfers is dat onderscheid niet zichtbaar.
Putten daalt tegen de trend in
In Putten neemt het aantal ingeschreven personen op vakantieparken al meerdere jaren af. In 2019 stonden nog ongeveer 370 mensen op een vakantieparkadres ingeschreven. In 2022 waren dat er 340, in 2024 nog 300 en begin 2026 ongeveer 260. Daarmee is de officieel geregistreerde groep in zeven jaar tijd met ongeveer 110 personen afgenomen.
Dat is opvallend, omdat het landelijke aantal mensen dat op een vakantieparkadres staat ingeschreven de afgelopen jaren juist is gegroeid. Ook in de regio lopen de verschillen sterk uiteen. Nijkerk groeide van 220 naar 400 ingeschreven personen. Harderwijk bleef met ongeveer 500 tot 520 redelijk stabiel. Barneveld bleef rond de 400. Zeewolde daalde van 180 naar 100.
Ermelo springt eruit. Daar stonden in 2019 ongeveer 850 mensen ingeschreven op een vakantieparkadres. Begin 2026 waren dat er 1.160. Dat is een groei van ruim 36 procent. Inmiddels staat volgens de officiële registratie 4,1 procent van alle inwoners van Ermelo op een vakantieparkadres ingeschreven. In Putten gaat het om 1,1 procent.
Inschrijving is niet hetzelfde als wonen
De cijfers laten alleen zien wie officieel staat ingeschreven in de Basisregistratie Personen op een vakantieparkadres. Dat is iets anders dan het werkelijke aantal mensen dat permanent in een recreatiewoning verblijft.
Iemand die na een scheiding tijdelijk een huisje huurt en zich daar inschrijft, telt mee. Iemand die al jarenlang op een park woont, maar officieel ergens anders staat ingeschreven, telt niet mee. Juist in Putten is dat belangrijk. Permanente bewoning van recreatiewoningen is op veel plekken niet toegestaan. De gemeente kan bewoners aanschrijven en met een dwangsom dwingen om de bewoning te beëindigen.
Een inschrijving op een vakantieparkadres kan daardoor duidelijkheid geven over waar iemand werkelijk woont, maar ook aanleiding zijn voor onderzoek en handhaving. Dat kan mensen juist terughoudend maken om zich op hun feitelijke woonadres in te schrijven. Hoe groot die groep is, blijkt niet uit de cijfers.
Een daling van het aantal inschrijvingen betekent daarom niet automatisch dat ook het werkelijke aantal permanente bewoners even hard is gedaald. Mensen kunnen zijn verhuisd, maar zij kunnen ook administratief uit beeld zijn verdwenen.
Ouderen, jongeren en gezinnen
De cijfers laten zien dat de groep ingeschreven parkbewoners in Putten gemengd is. Van de ongeveer 270 geregistreerde personen in de meest recente uitgebreide uitsplitsing zijn er afgerond 80 ouder dan 65 jaar. Ongeveer 60 bewoners zijn jonger dan 25 jaar.
Ook zijn er verschillende huishoudens zichtbaar. Ongeveer 50 geregistreerde bewoners zijn alleenstaand. Ongeveer 80 wonen samen met een partner zonder kinderen. Ongeveer 60 personen wonen met een partner en kinderen op een vakantiepark. Daarnaast zijn er ongeveer 70 personen die deel uitmaken van een huishouden met een thuiswonend kind.
Daarmee gaat het niet alleen om recreanten of tijdelijke bezoekers. In de registratie staan ook ouderen, gezinnen, kinderen en alleenstaanden. Dat maakt het onderwerp gevoelig. Achter ieder cijfer kan een woningverhaal zitten.
Kwetsbare groepen vragen om nuance
Het dashboard bevat ook cijfers over problematische schulden en psychische problematiek. In Putten hadden in 2025 ongeveer 20 geregistreerde parkbewoners problematische schulden. Dat is ongeveer 9 procent van de geregistreerde groep. Landelijk lag dat aandeel ook rond de 9 procent.
Daarmee zit Putten op dit punt niet duidelijk boven het landelijke beeld. Het absolute aantal bleef sinds 2020 steeds afgerond 20. Het percentage schommelt vooral doordat het totale aantal geregistreerde parkbewoners in Putten daalde.
Bij psychische problematiek ligt Putten wel hoger dan landelijk. In 2024 ging het om ongeveer 40 geregistreerde bewoners, oftewel 14 procent van de groep. Landelijk lag dat aandeel rond de 10 procent. Ook hier geldt dat het afgeronde aantal in Putten al jaren ongeveer gelijk blijft.
Die cijfers zeggen niet waarom iemand op een vakantiepark woont. Ze zeggen ook niet dat bewoners overlast veroorzaken of in verband staan met criminaliteit. Het CBS gebruikt deze gegevens om patronen en kwetsbaarheid zichtbaar te maken, niet om groepen weg te zetten.
Incidenten zeggen niet alles over bewoners
In tien jaar tijd werden in Putten ongeveer 180 incidenten geregistreerd op adressen van vakantieparken. Dat is 4,3 procent van alle geregistreerde incidenten in Putten in die periode.
Het gaat onder meer om ongeveer 90 meldingen van diefstal of inbraak, 40 meldingen van vernieling of misdrijven tegen de openbare orde en 30 gewelds- of seksuele misdrijven. Die aantallen zijn afgerond.
Belangrijk is dat deze incidenten niet automatisch iets zeggen over permanente bewoners. Het kan gaan om bewoners, toeristen, bezoekers, personeel of mensen van buiten. Ook is het percentage niet berekend per parkbewoner, maar als aandeel van alle incidenten in Putten.
Voor een eerlijke vergelijking zou ook bekend moeten zijn hoeveel parken, recreatiewoningen, toeristen en tijdelijke gasten er zijn. Zonder die context kan uit de incidentcijfers geen harde conclusie worden getrokken over de bewoners zelf.
Ook arbeidsmigranten blijven deels buiten beeld
Een aparte groep in de cijfers zijn arbeidsmigranten zonder BRP-inschrijving. In Putten ging het in 2024 om ongeveer 200 personen op vakantieparken. In 2023 waren dat er ongeveer 300 en in 2022 ongeveer 380.
Deze groep telt niet mee als gewone inwoner op een vakantieparkadres, maar laat wel zien dat officiële inschrijvingen niet het hele verhaal vertellen. Er kunnen dus mensen op vakantieparken verblijven zonder dat zij in de normale bewonerscijfers terugkomen.
Ook in omliggende gemeenten is deze groep zichtbaar. In Nijkerk ging het in 2024 om ongeveer 620 arbeidsmigranten zonder BRP-inschrijving, in Barneveld om 550 en in Harderwijk om 430.
Vakantiepark als laatste uitweg
Achter de cijfers gaat een bredere discussie schuil. PuttenCity sprak eerder met tientallen woningzoekenden die geen betaalbare woning kunnen vinden. Onder hen zijn jongeren die noodgedwongen thuis blijven wonen, alleenstaanden die te veel verdienen voor sociale huur maar te weinig voor koop, en mensen die na een scheiding opnieuw moeten beginnen.
Voor sommige mensen kan een recreatiewoning een tijdelijke of laatste oplossing zijn. Niet omdat het ideaal is, maar omdat er geen andere plek is. Tegelijk zijn recreatiewoningen niet altijd geschikt als vaste woning. Voorzieningen, sociale controle, zorg en veiligheid verschillen sterk per park.
Dat maakt het onderwerp ingewikkeld. Handhaving kan nodig zijn om te voorkomen dat vakantieparken gewone woonwijken worden zonder passende voorzieningen. Maar handhaving lost het woningtekort van de bewoner zelf niet op. Wie weg moet uit een recreatiewoning en geen andere woning vindt, is niet geholpen met alleen een brief of dwangsom.
Cijfers roepen nieuwe vragen op
De regionale verschillen roepen vragen op voor Putten en Ermelo. Hoe kan het dat Putten veel recreatieobjecten telt, maar steeds minder officiële inschrijvingen ziet? Waarom groeit Ermelo juist hard? En hoeveel mensen wonen werkelijk permanent op vakantieparken, inclusief bewoners die niet op het parkadres staan ingeschreven?
Ook is onduidelijk hoeveel mensen na handhaving daadwerkelijk een reguliere woning vinden. En hoeveel verdwijnen vooral uit de registratie? Dat is belangrijk, omdat een daling in de cijfers niet automatisch betekent dat het woonprobleem kleiner wordt.
De CBS-cijfers bieden waardevolle informatie, maar geen volledig antwoord. Ze laten zien wie officieel staat ingeschreven. Juist in een gemeente waar inschrijving kan leiden tot handhaving, hoeft dat niet hetzelfde te zijn als het werkelijke aantal bewoners.
